Skamieniałości
Struktury sinicowe
Otwornice (3D)
Gąbki
Parzydełkowce
Mięczaki
Pierścienice
Stawonogi (3D)
Incertae sedis
Mszywioły
Ramienionogi
Szkarłupnie
Półstrunowce
Strunowce (3D)
Glony
Rośliny nasienne
Ichnofosylia
Informacje
O autorach
Miejsca znalezisk
Prace terenowe
Preparowanie
Wystawa
Ciekawostki
Osady polodowcowe
Krajobraz polodowcowy
Żywe skamieniałości
Tabela stratygraficzna
Nasze publikacje
Literatura
Z historii paleontologii
Polecane strony
Wyszukiwarka haseł
Regulamin strony
Kontakt
| Sinice (Cyanobacteria) | |
|---|---|
![]() skamieniałe onkoidy |
|
| Systematyka | |
| Królestwo | eubakterie (Eubacteria) |
| Typ | sinice (Cyanobacteria) |
Sinice, cyjanobakterie (Cyanobacteria) – jednokomórkowe organizmy samożywne, łączące się w nitkowate kolonie. Posiadają właściwości, które upodabniają je do roślin – zdolność do tlenowej fotosyntezy oraz obecność chlorofilu. To podobieństwo jest o tyle naturalne, że chloroplasty roślin powstały w wyniku endosymbiozy z sinicami. Są po prostu uwstecznionymi sinicami. Mikroskopijne sinice w formie skamieniałości nie zachowują się do naszych czasów. Wiemy o ich istnieniu jedynie po różnych wytworzonych strukturach sinicowych.
Współczesnym przedstawicielem cyjanobakterii jest drgalnica (Oscillatoria) o długości do kilkudziesięciu μm, należąca do rzędu Oscillatoriales, która może tworzyć struktury sinicowe - stromatolity.
Stromatolity (struktury sinicowe) to formacje skalne złożone z cienkich lamin węglanu wapnia wytrąconego z wody morskiej jako efekt uboczny życia sinic. Występują od archaiku do dziś. Najstarsze dotychczas odkryte stromatolity na Grenlandii pochodzą sprzed 3,7 miliarda lat. Najbardziej rozpowszechnione były w proterozoiku.
Współcześnie stromatolity są rzadkością i powstają jedynie w szczególnych warunkach zasolenia lub nasycenia węglanem wapnia, gdzie nie występują roślinożercy.
Onkoid jest formą stromatolitu nie przytwierdzoną do podłoża. Najczęściej powstaje w morzu w wyniku okresowego obracania obrastanego przez sinicę kawałka skały lub muszli poprzez falowanie wody.
| Systematyka | |
|---|---|
![]() skamieniałe onkoidy |
|
| Królestwo | eubakterie (Eubacteria) |
| Typ | sinice (Cyanobacteria) |
Sinice, cyjanobakterie (Cyanobacteria) – jednokomórkowe organizmy samożywne, łączące się w nitkowate kolonie. Posiadają właściwości, które upodabniają je do roślin – zdolność do tlenowej fotosyntezy oraz obecność chlorofilu. To podobieństwo jest o tyle naturalne, że chloroplasty roślin powstały w wyniku endosymbiozy z sinicami. Są po prostu uwstecznionymi sinicami. Mikroskopijne sinice w formie skamieniałości nie zachowują się do naszych czasów. Wiemy o ich istnieniu jedynie po różnych wytworzonych strukturach sinicowych.
Współczesnym przedstawicielem cyjanobakterii jest drgalnica (Oscillatoria) o długości do kilkudziesięciu μm, należąca do rzędu Oscillatoriales, która może tworzyć struktury sinicowe - stromatolity.
Stromatolity (struktury sinicowe) to formacje skalne złożone z cienkich lamin węglanu wapnia wytrąconego z wody morskiej jako efekt uboczny życia sinic. Występują od archaiku do dziś. Najstarsze dotychczas odkryte stromatolity pochodzą sprzed 3,7 miliarda lat. Najbardziej rozpowszechnione były w proterozoiku.
Współcześnie stromatolity są rzadkością i powstają jedynie w szczególnych warunkach zasolenia lub nasycenia węglanem wapnia, gdzie nie występują roślinożercy.
Onkoid jest formą stromatolitu nie przytwierdzoną do podłoża. Najczęściej powstaje w morzu w wyniku okresowego obracania obrastanego przez sinicę kawałka skały lub muszli poprzez falowanie wody.
1
skamieniały onkoid (zgład), jura górna: kimeryd, narzutniak, miejsce znalezienia: Zgierz-Malinka, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
2
skamieniałe onkoidy, jura górna: kimeryd, narzutniak, miejsce znalezienia: Zgierz-Malinka, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
3
skamieniałe onkoidy (zgład), jura górna, narzutniak, miejsce znalezienia: Zgierz-Malinka, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
4a
skamieniałe onkoidy (zgład), jura górna, narzutniak, miejsce znalezienia: Dąbrówka Strumiany, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
4b
skamieniałe onkoidy w powiększeniu, jura górna, narzutniak, miejsce znalezienia: Dąbrówka Strumiany, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
4c
skamieniały onkoid w powiększeniu, jura górna, narzutniak, miejsce znalezienia: Dąbrówka Strumiany, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
5
skamieniałe onkoidy, które powstały wokół różnych szczątków zwierząt, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Tymianka, okolice Strykowa, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
6
skamieniały onkoid, który powstał wokół różnych szczątków zwierząt, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Tymianka, okolice Strykowa, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
7
skamieniałe onkoidy (zgład powierzchni, część 1) na przekroju widać onkoidy, które powstały wokół różnych szczątków zwierząt, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
8
skamieniałe onkoidy (zgład powierzchni, część 2) na przekroju widać onkoidy, które powstały wokół różnych szczątków zwierząt, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
9
skamieniały onkoid powstały wokół koralowca, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
10
skamieniały onkoid powstały wokół koralowca, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
11
skamieniały onkoid powstały wokół muszli ślimaka, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
12a
skamieniały onkoid powstały wokół koralowca, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
12b
skamieniały onkoid w powiększeniu, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
13
skamieniały onkoid powstały wokół muszli ślimaka, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
14
skamieniały onkoid powstały wokół muszli ślimaka, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
15
skamieniały onkoid, sylur: ludlow, wydobyty z narzutniaka, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
16
skamieniałe onkoidy, sylur: ludlow, wydobyte z narzutniaka, miejsce znalezienia: Florentynów, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
17a
stromatolit powstały między koralitami (zgład), ordowik lub sylur, narzutniak skandynawski, miejsce znalezienia: Dąbrówka Strumiany, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
17b
stromatolit w powiększeniu, ordowik lub sylur, narzutniak skandynawski, miejsce znalezienia: Dąbrówka Strumiany, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
17c
stromatolit w powiększeniu, ordowik lub sylur, narzutniak skandynawski, miejsce znalezienia: Dąbrówka Strumiany, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
18
skamieniałe onkoidy (zgład), sylur, narzutniak, miejsce znalezienia: Parzęczew, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
19
skamieniałe onkoidy (zgład), sylur, narzutniak, miejsce znalezienia: Parzęczew, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
20
skamieniały onkoid (zgład), ordowik górny, narzutniak, miejsce znalezienia: Parzęczew, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.