Skamieniałości
Struktury sinicowe
Otwornice (3D)
Gąbki
Parzydełkowce
Mięczaki
Pierścienice
Stawonogi (3D)
Incertae sedis
Mszywioły
Ramienionogi
Szkarłupnie
Półstrunowce
Strunowce (3D)
Glony
Rośliny nasienne
Ichnofosylia
Informacje
O autorach
Miejsca znalezisk
Prace terenowe
Preparowanie
Wystawa
Ciekawostki
Osady polodowcowe
Krajobraz polodowcowy
Żywe skamieniałości
Tabela stratygraficzna
Nasze publikacje
Literatura
Z historii paleontologii
Polecane strony
Wyszukiwarka haseł
Regulamin strony
Kontakt
| Strunowce (Chordata) | |
|---|---|
![]() skamieniały ząb rekina |
|
| Systematyka* | |
| Królestwo | zwierzęta (Animalia) |
| Typ | strunowce (Chordata) |
| Gromada |
ryby chrzęstnoszkieletowe (Chondrichthyes), ryby promieniopłetwe (Actinopterygii), ryby fałdopłetwe, akantody (Acanthodii), konodonty (Conodonta) |
| *) W systematyce uwzględniono jedynie gromady występujące na stronie. | |
Strunowce (Chordata) – zwierzęta dwubocznie symetryczne, które na dowolnym z etapów rozwoju osobniczego mają sześć następujących charakterystycznych cech budowy: strunę grzbietową, cewkę nerwową, gardziel ze szczelinami skrzelowymi, układ pokarmowy, serce leżące po brzusznej stronie ciała, umięśniony ogon służący do poruszania się. Z kopalnych przedstawicieli tego typu ważne są jedynie formy zaliczane do podtypu kręgowców posiadające wewnętrzny szkielet osiowy - kręgosłup. Kręgowce zamieszkują najróżniejsze środowiska.
Ryby chrzęstnoszkieletowe (Chondrichthyes) to gromada kręgowców wodnych, żyjących głównie w wodach słonych, zwykle drapieżnych. Ich szkielet zbudowany jest głównie z chrząstki, ciało mają pokryte łuskami plakoidalnymi (tzw. zęby skórne), nie posiadają pokryw skrzelowych. Utrzymują się w wodzie dzięki ruchowi i wątrobie bogatej w tłuszcz, nie posiadają pęcherza pławnego, mają dobrze rozwinięte receptory zmysłów. Do przedstawicieli należą rekiny, płaszczki, chimery. Rekiny znane są od dewonu i żyją do dziś. Najczęściej po rekinach można znaleźć skamieniałe zęby, ponieważ rekiny w ciągu swojego życia wymieniają całe uzębienie kilkukrotnie.
Ryby promieniopłetwe (Actinopterygii) są to ryby o szkielecie kostnym i płetwach wzmocnionych kostnymi promieniami, stanowiące większość współczesnych gatunków ryb. Mają ciało pokryte łuskami, posiadają pokrywy skrzelowe. Posiadają zazwyczaj pęcherz pławny ułatwiający utrzymanie się w wodzie. Znane od syluru do dziś.
Ryby fałdopłetwe, akantody (Acanthodii) to wymarła gromada ryb początkowo morskich, później również słodkowodnych, która miała cechy późniejszych ryb chrzęstnych i kostnych. Żyły od syluru do wczesnego permu. To właśnie z tej grupy ryb wyodrębniły się w dewonie rekiny.
Konodonty (Conodonta) – to wymarła gromada zwierząt morskich znanych ze skamieniałości, po których zachowały się tylko mikroskopijne zębokształtne elementy aparatu wokółprzełykowego. Znane są od późnego kambru do późnego triasu. Miały światowe rozprzestrzenienie i są często ważnymi skamieniałościami przewodnimi.
Niektóre nasze fotografie konodontów są zdjęciami 3D, polecamy i zachęcamy je oglądać w okularach 3D Red Cyan.
| Systematyka* | |
|---|---|
![]() skamieniały ząb rekina |
|
| Królestwo | zwierzęta (Animalia) |
| Typ | strunowce (Chordata) |
| Gromada |
ryby chrzęstnoszkieletowe (Chondrichthyes), ryby promieniopłetwe (Actinopterygii), ryby fałdopłetwe, akantody (Acanthodii), konodonty (Conodonta) |
| *) W systematyce uwzględniono jedynie gromady występujące na stronie. | |
Strunowce (Chordata) – zwierzęta dwubocznie symetryczne, które na dowolnym z etapów rozwoju osobniczego mają sześć następujących charakterystycznych cech budowy: strunę grzbietową, cewkę nerwową, gardziel ze szczelinami skrzelowymi, układ pokarmowy, serce leżące po brzusznej stronie ciała, umięśniony ogon służący do poruszania się. Z kopalnych przedstawicieli tego typu ważne są jedynie formy zaliczane do podtypu kręgowców posiadające wewnętrzny szkielet osiowy - kręgosłup. Kręgowce zamieszkują najróżniejsze środowiska.
Ryby chrzęstnoszkieletowe (Chondrichthyes) to gromada kręgowców wodnych, żyjących głównie w wodach słonych, zwykle drapieżnych. Ich szkielet zbudowany jest głównie z chrząstki, ciało mają pokryte łuskami plakoidalnymi (tzw. zęby skórne), nie posiadają pokryw skrzelowych. Utrzymują się w wodzie dzięki ruchowi i wątrobie bogatej w tłuszcz, nie posiadają pęcherza pławnego, mają dobrze rozwinięte receptory zmysłów. Do przedstawicieli należą rekiny, płaszczki, chimery. Rekiny znane są od dewonu i żyją do dziś. Najczęściej po rekinach można znaleźć skamieniałe zęby, ponieważ rekiny w ciągu swojego życia wymieniają całe uzębienie kilkukrotnie.
Ryby promieniopłetwe (Actinopterygii) są to ryby o szkielecie kostnym i płetwach wzmocnionych kostnymi promieniami, stanowiące większość współczesnych gatunków ryb. Mają ciało pokryte łuskami, posiadają pokrywy skrzelowe. Posiadają zazwyczaj pęcherz pławny ułatwiający utrzymanie się w wodzie. Znane od syluru do dziś.
Ryby fałdopłetwe, akantody (Acanthodii) - to wymarła gromada ryb początkowo morskich, później również słodkowodnych, która miała cechy późniejszych ryb chrzęstnych i kostnych. Żyły od syluru do wczesnego permu. To właśnie z tej grupy ryb wyodrębniły się w dewonie rekiny.
Konodonty (Conodonta) – to wymarła gromada zwierząt morskich znanych ze skamieniałości, po których zachowały się tylko mikroskopijne zębokształtne elementy aparatu wokółprzełykowego. Znane są od późnego kambru do późnego triasu. Miały światowe rozprzestrzenienie i są często ważnymi skamieniałościami przewodnimi.
Niektóre nasze fotografie konodontów są zdjęciami 3D, polecamy i zachęcamy je oglądać w okularach 3D Red Cyan.
1
fragment skamieniałego zęba rekina, kreda górna - dolny paleocen?, narzutniak, miejsce znalezienia: Parzęczew, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
2
skamieniały ząb rekina, kreda górna - dolny paleocen?, narzutniak, miejsce znalezienia: Parzęczew, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
3
skamieniały ząb rekina, kreda górna - dolny paleocen?, narzutniak, miejsce znalezienia: Parzęczew, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
4
fragmenty skamieniałych zębów rekina, kreda górna - dolny paleocen?, narzutniak, miejsce znalezienia: Parzęczew, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
5
skamieniała łuska ryby, kreda górna, narzutniak, miejsce znalezienia: Zgierz-Malinka, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
6
skamieniała łuska ryby, kreda górna, narzutniak, miejsce znalezienia: Zgierz-Malinka, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
7
fragment skamieniałej łuski ryby, kreda górna, narzutniak, miejsce znalezienia: Dąbrówka Sowice okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
8 Sphenodus
skamieniały ząb rekina, jura środkowa: kelowej górny, materiał narzutowy, kra łukowska, miejsce znalezienia: Łuków okolice Siedlec, Polska, dar Pana Pawła Żochowskiego, coll. / fot. Jarosław Kulik.
9a
fragment skamieniałego kolca płetwowego ryby, gromada: Acanthodii, dewon środkowy, narzutniak, miejsce znalezienia: Parzęczew, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
9b
fragment skamieniałego kolca płetwowego ryby, gromada: Acanthodii, dewon środkowy, narzutniak, miejsce znalezienia: Parzęczew, woj. łódzkie, Polska, coll. Daniel Wybrański, fot. Jarosław Kulik.
10
skamieniały kolec płetwowy ryby, gromada: Acanthodii, rząd: Climatiiformes, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Rosanów, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
11
skamieniały kolec płetwowy ryby, gromada: Acanthodii, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Rosanów, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
12
fragment skamieniałego kolca płetwowego ryby, gromada: Acanthodii, sylur: ludlow, narzutniak, miejsce znalezienia: Rosanów, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
13
fragment skamieniałego kolca płetwowego ryby, gromada: Acanthodii, sylur, narzutniak, miejsce znalezienia: Bramka, okolice Morąga, woj. warmińsko-mazurskie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
14
skamieniałe zęby ryby (fragment spirali zębowej), gromada: Acanthodii, rząd: Ischacanthiformes, sylur, narzutniak, miejsce znalezienia: Bramka, okolice Morąga, woj. warmińsko-mazurskie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
15
skamieniały fragment kostny ryby, gromada: Acanthodii, rząd: Ischacanthiformes, sylur, narzutniak, miejsce znalezienia: Bramka, okolice Morąga, woj. warmińsko-mazurskie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
16
fragment skamieniałej łuski ryby, gromada: Actinopterygii, sylur: przydol (wapień beyrichiowy), narzutniak, miejsce znalezienia: Rosanów, okolice Zgierza, woj. łódzkie, Polska, coll. / fot. Jarosław Kulik.
17 Semiacontiodus cornuformis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
18 Semiacontiodus cornuformis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
19 Semiacontiodus cornuformis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
20 Semiacontiodus cornuformis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
21a Semiacontiodus cornuformis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
21b Semiacontiodus cornuformis
konodont (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
22a Semiacontiodus cornuformis
konodonty, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
22b Semiacontiodus cornuformis
konodonty (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
23a Semiacontiodus cornuformis
konodonty, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
23b Semiacontiodus cornuformis
konodonty (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
24a Semiacontiodus cornuformis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
24b Semiacontiodus cornuformis
konodont (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
25a Baltoniodus prevariabilis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
25b Baltoniodus prevariabilis
konodont (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
26a Baltoniodus prevariabilis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
26b Baltoniodus prevariabilis
konodont (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
27a Baltoniodus prevariabilis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
27b Baltoniodus prevariabilis
konodont (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
28a Baltoniodus prevariabilis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
28b Baltoniodus prevariabilis
konodont (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
29a Baltoniodus prevariabilis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
29b Baltoniodus prevariabilis
konodont (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
30a Baltoniodus prevariabilis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
30b Baltoniodus prevariabilis
konodont (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
31a Baltoniodus prevariabilis
konodont, ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.
31b Baltoniodus prevariabilis
konodont (zdjęcie 3D), ordowik środkowy: darriwil, Lasnamägi Stage, narzutniak, miejsce znalezienia: Gołaszyny, okolice Parzęczewa, woj. łódzkie, Polska, coll. Jarosław Kulik, preparacja / fot. Jarosław Musialik.